Door: Stories of China op October 1st, 2014 om 5:18

    Plechtige ceremonies, militaire parades en eindeloze toespraken: op 1 oktober viert de Volksrepubliek China haar 65-jarige verjaardag. Wat is er gebeurd sinds de oprichting in 1949?

    Geen fan van klikken? Scroll naar beneden voor de tijdlijn in tekst.


    1949

    Op 1 oktober 1949 richt Mao Zedong de Volksrepubliek China op. Inwoners van China zijn blij omdat er eindelijk een einde komt aan jaren chaos door de Japanse invasie en de strijd met de Guomindang. Niets blijkt minder waar en met name onder Mao zal het land nog veel meemaken.

    1950
    Op 7 oktober 1950 valt China Tibet binnen en twaalf dagen na de invasie geven Tibetaanse troepen zich over. Het jaar daarvoor verovert het communistische leger de provincie Xinjiang.

    1956-1957
    Op initiatief van premier Zhou Enlai kondigt Mao Zedong vol goede moed de campagne ‘Laat Honderd Bloemen Bloeien’ aan. Inwoners van China mogen kritiek geven op de gang van zaken in het land. Uiteindelijk komt er zoveel commentaar dat Mao er van schrikt en zich tegen de critici keert. Tienduizenden intellectuelen, boeren en arbeiders worden als ‘rechts’ bestempeld en de komende jaren vervolgd voor hun mening.

    1958-1961
    Door het voedseltekort tijdens de Grote Sprong Voorwaarts stort China zich in de grootste hongersnood in de geschiedenis van de mensheid. Het doel van de campagne? De landbouwproductie vergroten door boeren in communes samen te laten werken. Ook fabrieksarbeiders moeten in gemeenschappen wonen en werken. Uiteindelijk blijken de communes een dusdanige ontwrichting van de economie dat de productie sterk achterblijft.

    1966-1976
    Mao kondigt de Culturele Revolutie aan. Door de problemen van de Grote Sprong Voorwaarts is de leider veel macht kwijt en dit moet hij te zien herwinnen. Jonge Rode Gardisten krijgen vrijspel om te controleren of alle regels in beruchte Rode Boekje wel worden nageleefd. In de praktijk wordt niet alleen dat alles onder de ‘oude cultuur’ valt met geweld aangevallen, maar worden de Gardisten ook door Mao gebruikt als privéleger om vijanden uit de weg te ruimen. Uiteindelijk komen honderdduizenden partijleden, intellectuelen en cultuurdragers om het leven. Slachtoffers die niet meteen overlijden, worden te werk gesteld op het platteland.

    1971
    Het jaar van de beroemde pingpongdiplomatie en China’s toetreding tot de Verenigde Naties: het nationale tafeltennisteam van de Verenigde Staten zet als eerste delegatie sinds 1949 voet op Chinese bodem. President Nixon zal hen in 1972 volgen. Voor Taiwan is het jaar 1971 een zwarte bladzijde in de geschiedenis. De Volksrepubliek China wordt dat jaar lid van de Verenigde Naties en bemachtigt een zelfs in plek inde Veiligheidsraad ten koste van die van Taiwan.

    1973
    Na in diskrediet te zijn geraakt komt Deng Xiaoping in 1973 weer aan de macht als vicepremier. Zijn gloriejaren volgen pas na de dood van Mao Zedong.

    1976
    Mao Zedong sterft op 83-jarige leeftijd. Met zijn dood wordt een nieuw tijdperk ingeluid. De partij worstelt nog steeds met hoe het land officieel moet terugkijken op de tijd onder Mao.

    1978
    Onder leiding van Deng Xiaoping opent China de economische en diplomatieke deuren en zet het land de eerste stappen in de richting van een geleide markteconomie. Ook voert Deng de Vier Moderniseringen door op het vlak van landbouw, industrie, defensie en technologie. De periode van sterke economische groei waar China bekend om staat heeft zijn wortels in dit jaar.

    1979
    Invoering eenkindpolitiek: vanaf dit jaar mag elk koppel maar één kind krijgen. De CCP wilde hiermee de bevolkingsgroei afremmen en dat is gelukt. Miljoenen kinderen groeiden op als enigst kind en kregen alle aandacht van ouders grootouders. Het resultaat: verwende ‘kindkeizers’ en een scheve man-vrouwverhouding omdat de voorkeur uitging naar jongetjes. Inmiddels ligt het geboortecijfer zo laag dat de economie gevaar dreigt te lopen. De overheid heeft in 2013 en 2014 het eenkindbeleid sterk versoepelt.

    1989
    De zomer van 1989 is op zijn zachts gezegd onrustig. Door heel het land protesteren studenten wekenlang om uiteenlopende redenen. De een eist minder corruptie terwijl de ander democratie wil. Uiteindelijk wordt een demonstratie op- en rond het Tiananmenplein in Beijing op bloedige wijze neergeslagen. Soldaten openen het vuur in de straten rondom het plein om zich een weg te banen naar het hart van het protest. Honderden demonstranten raken gewond, komen om het leven of verdwijnen achter de tralies.

    1997
    De Engelse kolonie Hongkong wordt na een overgangsperiode teruggegeven aan China. De Chinese overheid belooft dat Hongkong een eigen mate van zelfbesturing zal behouden onder het de noemer ‘een land, twee systemen’.

    1999

    De spirituele beweging Falun Gong weet op 25 april de Chinese overheid volledig te verassen met een vreedzame demonstratie bij Zhongnanhai, het belangrijkste overheidsgebouw in Beijing. Juist deze onverwachte factor maakt de beweging gevaarlijk in de ogen van de Chinese overheid waardoor jaren van harde vervolging zullen volgen.

    2001
    China, inmiddels hard op weg een economische grootmacht te worden, wordt lid van de Wereldhandelsorganisatie (WTO).

    2003
    Ook op het vlak van ruimtevaart wil China prominenter zijn. Dit jaar stuurt het land voor het eerst een astronaut de ruimte in.

    2008
    China organiseert de Olympische Spelen en ziet het evenement als de ideale kans om zich als nieuwe, moderne wereldmacht op het internationale toneel te presenteren. Dit lukt maar deels. Datzelfde jaar ontstaan er grootschalige protesten in Tibet. Hoewel de provincie wordt afgesloten voor journalisten, zijn alle gebeurtenissen live te volgen via internet.

    2009
    De Chinese overheid zegt het internet in de provincie Xinjiang uit nadat etnische rellen ontstaan tussen Oeigoeren en Han-Chinezen. Er is nog steeds onduidelijkheid over hoe de situatie uit de hand is gelopen maar de overheid leert een waardevolle les: het internet regionaal uitzetten helpt onrust de kop in te drukken.

    2012
    Hij was hard op weg naar het Chinese presidentschap maar komt hard ten val: partijlid Bo Xilai wordt in 2012 aangeklaagd voor corruptie, verduistering en machtsmisbruik. In 2013 wordt hij tot levenslang veroordeeld.

    2013
    Machtswisseling in de partijtop. Xi Jinping volgt Hu Jintao op als president van China. Xi pakt dissidente stemmen (op internet) harder aan dan zijn voorganger. Ook pakt hij voor het eerst corruptie grootschalig aan, al blijven de echte ‘grote tijgers’ uit beeld.

    Share Button
    Categories: Achtergrond, China, Nieuws